penser non

Düşünmek, Hayır Demektir

Alain, Libres  propos (1924) adlı çalışmasında düşünmenin “hayır” demek olduğunu yazar. “Düşünmek, hayır demektir. Dikkat ederseniz, evet diyen birisinin simgesi uyuklamaktır; tersine, uyanış, kafayı sarsar ve hayır der. Neye hayır? Dünyaya, tirana, vaize mi? Bunlar sadece görünüş. Bütün bu durumlarda, düşünce kendisine hayır, der. Mutlu uysallıktan kopar. Kendi kendisinden ayrılır. Kendi kendisine karşı mücadele eder. Dünyada başka […]

spotlight

Spotlight, Çocuk Tacizleri ve Adalet

Spotlight, bir kurmaca film olarak, Massachusetts Eyaletinin başkenti Boston’da yaşanmış ve yerel Boston Globe gazetesinde, 2002 yılının başında haberi yapılmış olan cinsel taciz olaylarını senaryolaştırarak anlatıyor.[1] Spotlight, sinematografik yapı olarak ise, bir polisiye filmin türsel özelliklerini taşıyor. Spotlight, polisiye türdeki filmlerdeki gibi, dramatik durum olarak, seyircinin gözünde aydınlatılması gereken bir suça odaklanıyor. Spotlight, polisiye filmlerde olduğu gibi, […]

suffragette

Suffragette, Eşitlik ve Özgürlüğün Estetiği – I –

Violet Miller Suffragette, sinema tarihinde bir ilk film. Sinema tarihinde ilk kez bir film, Birleşik Krallık’ta kadınların oy hakkı için, 1903 yılında Emmeline Pankhurst (1858-1928) tarafından kurulan Women’s Social and Political Union (WSPU) adlı bir kadın hareketinin mücadelesini anlatıyor. Suffragette, öncelikle, oy hakkı için mücadele eden bütün bu kadınların cesaretine ve kararlığına bir saygı filmi. Suffragette, aynı […]

Bogart Humphrey

Sinema Neyi Anlatır -3- Hangi Senaryo?

Efsanelerden, mitolojilerden, tragedyalardan, masallardan, romanlardan günümüzün filmlerine kadar anlatılan öyküsel içeriğin devasa çeşitliliğini, belli bir sayıdaki temel dramatik duruma indirmek mümkündür. Georges Polti, 1903 yılında yayınladığı kitabında bu sayıyı 36 temel dramatik durum olarak belirler.[1] Polti, kitabının başında Venedikli oyun yazarı Carlo Gozzi’den (1720-1806) söz ederek, bu çalışmayı ilk olarak onun yaptığını ve tüm anlatılan öyküsel […]

Germania Anno Zero

Sinema Neyi Anlatır -2- Hangi Anlatı?

Sinema neyi anlatır sorusundaki, genel olarak “anlatma” eylemini düşünmek ve bu işlevi filmler bazında icra edilen bir yaratıcı öznellik içinde kavramak için, öncelikle üç noktayı ayırmak gerekir. Öykü (histoire-story), anlatılan belli olayların örgüsünü ve bunları belli bir ilişki içinde yaşayan karakterlerin eylemlerini ifade eden içeriktir. Öyküleme-anlatım (narration), bir öyküsel içeriği biçimlendirerek, onu ete kemiğe büründürüp, mevcuda […]

Sinema Neyi Anlatır -1- Hangi Sinema?

“Hakikat hiç bir zaman inanılabilecek olan değil, fakat her zaman düşünülmek zorunda olandır.”[1]     Gaston Bachelard            Sinema neyi anlatır, soru cümlesinde üç öge var. “Sinema”, “anlatım” ve ” anlatılan şey”. Sinema, anlatım eylemini gerçekleştiren bir aktif özne olarak görünüyor. Anlatım, sinema tarafından gerçekleştirilen bir eylemi ifade ediyor. Anlatılan şey de öznenin gerçekleştirdiği anlatım eyleminin içeriği (nesnesi) oluyor. […]

şafakla dönenler

Şafakla Dönenler, Proleterlerin Gecesi

Şafakla Dönenler, herkesin uyumak için yatağa girdiği bir saatte, uykularından uyanıp, solgun sokak lambaları altındaki sessiz ve uykulu sokaklardan geçerek çalışmaya giden anonim-kahramanların, bir gecelik olağan maceralarının hikâyesi ve zorlu yaşamlarının sonsuz döngüsüdür. Şafakla Dönenler, bir büyükşehrin lüks gökdelenlerinin kibirli duruşlarının dibinde, hem ayrıksı ve kendi içine kapalı olan, hem de enerjik ve kompleks bir […]

timbuktu

Timbuktu, Çölün Çağrısı -I-

Belgesel (Documentary) ve Kurmaca (Fiction) Mali’nin kuzey bölgesi, 2011-2013 yılları arasında, Nijerya, Cezayir, Afganistan, Pakistan gibi farklı ülkelerden gelen Cihatçı Selefiler’in işgali altında yaşadı. 29 Temmuz 2012 yılında, Cihatçıların işgal ettiği Mali’nin kuzeyindeki küçük bir şehir olan Aguelhok’ta insanlık dışı bir suç işlendi. İki çocukları olan 30 yaşlarında bir genç çift, tüm dünyanın gözü önünde […]

kitap okuma

Kitap Okuyan İşçi Genç ve Nüktedan Kız

Bir metroda ayağımızda terlikler, karşımızda “tavlanacak kızlar”, işten dönen yorgun bir işçi genç olarak kitap okurken de; bir sırça köşkte, soylu bir faaliyet olarak Nobel Ödülüne aday olacak bir kitap yazarken de, aynı ortak duyusal-zihinsel insani kapasiteler harekete geçer. Bu nedenle, sadece bu insani kapasitelerin herhangi bir kitap ya da bir duyusal-zihinsel aktivite vesilesiyle karşılıklı […]

belgesel

Sinema Festivalleri, Özgürlük mü Sansür mü?

Dünya sinema festivalleri; prensip olarak, filmlerin sanatsal yaratıcılık ve fikirsel özgünlük çerçevesinde ele alınarak, ticari ve hukuki ölçülerden bağımsız bir yaklaşımla seyirciyle buluştuğu özgürlük alanlarıdır. Yani… Festivallerin sinema sanatı adına oluşturdukları bu bağımsız platformlarda, filmler, birer sanat eseri olarak, sermaye piyasasının ve her türlü devlet iktidarının kontrolünden uzak bir biçimde, eşit koşullarda birbirleriyle karşılaşma ve […]